دانشنامه جامع مجازی ویکی مهدویت

مهدویت به‌عنوان یکی از نقاط مشترک بین شیعه و اهل سنت مطرح است و یکی از این اشتراکات، مسئله بیعت با امام می‌باشد. اهل سنت، همانند شیعه، بیعت با امام را در مکانی مقدس، یعنی بین رکن و مقام، مورد تأکید قرار داده‌اند.بِیعَت‌، شیوه‌ای‌ رایج‌ در فرهنگ‌ اسلامی‌ برای‌ پیمان‌ بستن‌ مردم‌ با حاكمان‌ كه‌ برپایۀ آن‌ به‌ وفاداری‌ گردن‌ می‌نهند. بیشتر بیعتها در عصر پیامبر(ص) و خلفا از طریق‌ دست‌ دادن‌ با حاكم‌ صورت‌ می‌گرفته‌ است‌. البته‌ بیعت‌ حضوری‌ بدون‌ دست‌ دادن‌ و بیعت‌ غیرحضوری‌ با نمایندۀ حاكم‌، یا با فرستادن‌ نامه‌ نیز شناخته‌ بوده‌ است‌. این‌ شیوه‌ در سده‌های‌ متمادی‌ از تاریخ‌ اسلام‌، از جانب‌ عموم‌ مردم‌ برای‌ مشروعیت‌ داشتن‌ حاكم‌ در اعمال‌ حاكمیت‌، ضروری‌ دانسته‌ می‌شده‌ است‌. ا ظهور امام مهدی، پذیرش امامت امام مهدی با مسئله بیعت صورت می گیرد. ...

با مطالعه تحليلى آثار و مكتوبات مسلمانان در دوره‌هاى مختلف تاريخى، رويكردهاى متفاوت و ويژگى‌ها و تفاوت‌هاى ناشى از مبانى و روش‌ها مشاهد می گردد. در حوزه مهدويّت بر اساس مبانی و روش ها سه رویکرد «نقلى» « نقلى- عقلى» و «عرفانی» وجود دارد:كهن‌ترين رويكرد به مسئله مهدويّت رويكرد نقلى است. گردآورى و تبويب احاديث، نخستين تلاش فكرى براى پرداختن به اين موضوع است. آنچه در مصادر اصلى حديث شيعه و اهل سنّت چون‌ الكافى‌ و كتب صحاح در باب مهدويّت گرد آمده، با همين رويكرد است. در اين روش تكيه‌گاه اصلى، آموزه‌هاى منتهى به وحى است.ين روش از آغاز نگارش در باره مهدويّت تا دوره معاصر بيشترين طرف‌دار را داشته است. كتاب‌هاى تأليف‌شده در قرون نخستين و حتّى قبل از تولد امام مهدی(عج) از اين جمله‌اند. دو كتاب‌ الغيبة نعمانى و كمال الدين‌ شيخ صدوق، كه در قرن چهارم تألي ...

دو تعریف برای آن شده است:مفهوم مهدی نوعی دو کاربرد دارد:شیعه و برخی از اهل تسنن به مهدویت شخصی(تعریف مشهور) معتقدند. کاربرد اول مهدویت نوعی، متداول بین برخی از اهل سنت است و کاربرد دوم آن نیز رایج بین بعضی از صوفیه و عرفا می‌باشد. برخی گفته‌اند: این گروه از صوفیه، خود دو دسته‌اند:قول حق در مسئله، اعتقاد به مهدی شخصی(بنا به تعریف مشهور) است و اعتقاد به مهدی شخصی موعود(: گونه اول از مهدی شخصی بنا بر قول غیر مشهور) و مهدی نوعی(طبق هر دو کاربرد)، با اشکال مواجه است. برخی منابع، در ردّ مهدویت نوعیه(کاربرد اول آن) سه اشکال مطرح کرده‌اند:یرا غرض از قیام مهدی، پر کردن جهان از عدل و داد است ولی نوعی بودن مهدی، جهان را از ظلم و ستم پر خواهد کرد؛ زیرا هر قدرتمند دروغ‌گویی می‌تواند این جامه را در بر کرده و ادعا کند که من مهدی هستم و به نام اقامه عدل، به ...

اسماء و صفات خداوند، تجلی دارند و لذا هر کدام، مَجلی و مظهری می‌خواهند. عوالم هستی - چون عالَم عقل، مثال، طبیعت و...- هر کدام در حدّ توان، آینه و مظهر این صفات‌اند. در میان اسماء الهی، «الله» اسم جامع است و بر همین اساس، مظهر جامعی می‌خواهد و در این میان، تنها «انسان کامل» است که به خاطر جامعیت عقل و طبیعت در او، آینه اسم «الله» است و از آن‌جا که اسم اعظم «الله»، خلیفه و واسطه فیض الهی به دیگر اسماء و صفات است، انسان کامل نیز –که مظهر آن اسم است- مقام خلافت و امامت را دارد.نسان کامل، اصطلاحی است که در عرفان عملی و نظری و تصوف مطرح است. این تعبیر در ادبیات اسلامی تا قرن هفتم هجری وجود نداشته است و اولین کسی که در مورد انسان، تعبیر «انسان کامل» را مطرح کرد، محیی الدین عربی است. این انسان کامل، اسامی بسیار دارد؛ گاهی او را پیشوا و مرشد و شیخ و پ ...

یکی از قواعد عقلی برای اثبات مهدویت قاعده دلیل وجوب هدایت است.ر اساس این دلیل، خداوند متعال، همه آفریدگان خویش را به سوی رشد و کمال نهایی آنان هدایت می‌کند و این هدایت بر خداوند، واجب است(یعنی اوصاف کمالیه خداوند، ایجاب می‌کند که امر هدایت را انجام دهد) . این هدایت، در دو بُعد تکوینی و تشریعی صورت می‌گیرد. در هدایت تکوینی، جایی برای اختیار و انتخاب وجود ندارد؛ یعنی خدای متعال در آفرینش موجودات، موجبات آن را به گونه‌ای که عدول از آن ممکن نیست قرار داده است. لذا هر انسانی، چه بخواهد یا نخواهد و بداند یا نداند، به تدریج رشد می‌کند و به کمال جسمانی می‌رسد و از این نظر، هیچ گونه تفاوتی با نباتات و سایر حیوانات ندارد. اما تکامل معنوی و رشد نفسانی در پرتو هدایت تشریعی خداوند، جبری نیست بلکه بستگی به خواست و انتخاب و عمل خود آدمی دارد و نقش هدایت عمو ...

در منابع حدیثی به سیره قضائی امام مهدی اشاره شده است. یکی از آنها به نحوه قضاوت حضرت داود اشاره دارد . این که این نوع قضاوت به چه شکلی بوده است دو دسته تحلیل وجود دارد. تحلیل نهایی آنکه عمده قضاوت حضرت داوود بر اساس ابزارهایی مانند اقرار و بازجویی از متهمان بوده است و جنبه اعجاز گونه آن یک مورد خاص بیش نیست.وایات قضاوت داوودی در منابع متقدم شیعی نقل شده است. قدیمی ترین اثر، کتاب بصائر الدرجات صفار است که در آن به چندین روایت اشاره دارد. به عنوان نمونه وی در روایتی از امام باقر نقل کرده است: « إذا قامَ قائِمُ آلِ مُحَمَّدٍ حَكَمَ بِحُكمِ داوُدَ وسُلَيمانَ، لا يَسأَلُ النّاسَ بَيِّنَةً هنگامى كه قائم خاندان محمّد قيام مى‌كند، به شيوه داوود و سليمان قضاوت مى‌كند و از مردم، بيّنه نمى‌طلبد» یا در روایتی دیگر از امام باقر آمده است: يا أبا عُبَيدَةَ ...

یکی از قواعد عقلی است که با آنا می توان اصل مسئله مهدویت و و جود حجت را اثبات کرد. زیرا نوع نبى و امام، بیشترین نزدیکی را به خالق دارند. هر نوعى كه چنين باشد، واسطه فیض الهی است بنابراین نوع نبى و امام، واسطه فیض الهی است.بر اساس این قاعده، خداوند متعال که منشأ فیض است، فیض خود را از طریق واسطه به مخلوقات می‌رساند. این واسطه، همان حجت الهی است که در هر زمان وجود دارد و برکات الهی به واسطه او و از طریق وی به مخلوقات می‌رسد و چنان‌چه این واسطه نباشد، نظام هستی در هم پیچیده می‌شود و دیگر ادامه حیات برای مخلوقات ممکن نخواهد بود.یض، مصدرِ «فاضَ یَفیضُ» بوده و در اصل لغت به معنای جریان داشتن چیزی با سهولت و آسانی می‌باشد. عرب، هنگامی که آب در ظرفی، روان و ریزان شود، به «فاضَ الماءُ» تعبیر می‌کند. در اصطلاح فلسفه و عرفان، فيض به فعل فاعلى اطلاق مى‌ش ...

کولین ترنر، اسلام پژوه انگلستانی متولد سال 1955 میلادی در شهر بیرمنگام است که در سال 1982 میلادی مدرک کارشناسی خود را در رشته شرق شناسی از دانشگاه دورهام اخذ کرد و پس از آن در سال 1989، توانست تحصیلات خود را تا اخذ مدرک دکترای تخصصی در رشته مطالعات اسلامی در همان دانشگاه به پایان رساند. ترنر که سال ها استاد مطالعات اسلامی و زبان فارسی در مؤسسه مطالعات خاورمیانه و اسلام وابسته به دانشگاه دورهام در انگلستان بود؛ توانست مقاله ها و کتاب های مهمی در موضوعات اسلامی و خصوصا شیعی به رشته تحریر درآورد. تمرکز وی بر موضوعات اسلامی موجب شده است، در حال حاضر مسئولیت قسمت پژوهش بنیاد بین المللی الاهیات مسلمانان بر عهده او باشد.تا کنون آثار متعددی از ترنر در موضوعات مختلف اسلامی به چاپ رسیده است که در ادامه به ذکر چند مورد پرداخته خواهد شد:ین کتاب که در سال ...

««يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنَّ كَثِيراً مِنَ الْأَحْبارِ وَ الرُّهْبانِ لَيَأْكُلُونَ أَمْوالَ النَّاسِ بِالْباطِلِ وَ يَصُدُّونَ عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ و الَّذِينَ يَكْنِزُونَ الذَّهَبَ وَ الْفِضَّةَ وَ لا يُنْفِقُونَها فِي سَبِيلِ اللَّهِ- فَبَشِّرْهُمْ بِعَذابٍ أَلِيمٍ»» «اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد بسيارى از علما(ى اهل كتاب) و راهبان، اموال مردم را به باطل مى‌خورند و(آنان را) از راه خدا باز مى‌دارند، و آنها را كه طلا و نقره را گنجينه(و ذخيره و پنهان) مى‌سازند، و در راه خدا انفاق نمى‌كنند، به مجازات دردناك بشارت ده»کی از آیاتی که درباره مسئله مهدویت می‌تواند مورد توجه قرار گیرد آیه 34 سوره توبه است.خداوند در فراز دوم آیه كسانى كه طلا و نقره را جمع‌آورى و پنهان مى‌كنند و در راه خدا انفاق نمى‌نمايند به عذاب الاهی وعده داده است. اما در ذ ...

کی از قواعد عقلی اثبات اصل مهدویت قاعده امکان اشرف است. بر اساس این قاعده، هرگاه ممکنِ اَخَسّ(: ممکن الوجود پست‌تر) بخواهد موجود شود؛ واجب است قبل از آن، ممکن اشرف وجود پیدا کند. بر اساس این قاعده نوع نبى و امام، نوع عالى و اشرف از ساير انواع انسانى است و هر نوعى كه چنين باشد، از نظر رتبه وجودى، مقدم بر ساير انواع خواهد بود. بنابراین نوع نبى و امام، مقدم بر ساير انواع انسانى در رتبه وجودى است. نوع نبی و امام- که از آن به حجت الهی تعبیر می‌شود- در هر زمانی وجود دارد و اكنون نيز كه هنگامه غيبت امام زمان(عج) است، خورشيد وجودى‌ حضرت از پشت ابرها نورافشانى مى‌كند و وجود ابرها، مانع كار خورشيد نمى‌شود. خود آن حضرت می‌فرماید: «وَ أَمَّا وَجْهُ الِانْتِفَاعِ بِي فِي غَيْبَتِي فَكَالانْتِفَاعِ بِالشَّمْسِ‌إِذَا غَيَّبَهَا عَنِ الْأَبْصَارِ السَّحَابُ» ...

کتاب «قرب الاسناد»، نوشتۀ‌ عبدالله بن جعفر حمیری(م نیمه دوم قرن سوم)، یکی از آثاری است که با هدف نقل روایات نزدیک به معصوم و به شیوه قرب الاسناد نویسی، به تحریر در آمده است. این اثر برخی روایات مهدوی را در خود جای داده است.از مجموع روایات برجای مانده کتاب قرب الاسناد، سیزده روایت با تنوع موضوعی در عرصه مهدویت وجود دارد. حمیری این روایات را معمولا از مشایخ ثقه کوفه، قم و بغداد نقل کرده است که تعامل این محدث را با حوزه های حدیثی نشان می دهد. محتوای روایات وی، گرچه در منابع هم عصر و پسین تا قرن 5 کمتر گزارش شده است؛ بیش‌تر آن‌ها با هسته اصلی آموزه مهدویت و مکتب فکری شیعه تطابق دارد. تنوع روایات وی، به‌ویژه در نشانه های ظهورو جریان واقفیه از نکات برجسته این اثر است.عبداللّه بن جعفر حمیری»، از محدثان برجسته قم و از اصحاب امام هادی و امام عسکری (ع) ...

علی بن ابراهیم قمی، از محدثان شهیر قم است. تاریخ ولادت و وفات وی مشخص نیست؛ اما بی تردید وی در زمان امام حسن عسکری(ع) می‌زیسته و پس از آن حضرت، تا سال 307 زنده بوده است.علی بن ابراهیم مورد ستایش دانشمندان رجال قرارگرفته است. نجاشی(م 450 ق) درباره او می‌گوید: او از افراد مورد وثوق و قابل اعتماد در احادیث می باشد و مذهب و افکار اعتقادی او کاملا صحیح است.طبق گزارش نجاشی و طوسی، برای علی بن ابراهیم بالغ بر ده کتاب ذکرشده است که عبارتند از: کتاب التفسير، كتاب الناسخ و المنسوخ، كتاب قرب الإسناد، كتاب الشرائع، كتاب الحيض، كتاب التوحيد و الشرك، كتاب فضائل أمير المؤمنين، كتاب المغازي، كتاب الأنبياء، رسالة في معنى هشام و يونس، کتاب المشذر، جواب مسائل محمد بن بلال، كتاب المناقب و كتاب إختيار القراءات و رواياته.ز نکات برجسته علمی و عملی علی بن ابراهیم قم ...

یکی از مباحث جالب توجه در حوزه مهدویت، آشنایی با سیره اخلاقی امام زمان(عج) است و مقصود از آن، شناخت شیوه و روش اخلاقی امام در زندگی فردی و اجتماعی می باشد.برخی از ویژگیهای اخلاقی، تنها جنبه فردی دارند؛ اما برخی دیگر، در رابطه فرد با انسان‌های دیگر شکل می‌گیرند؛ که به آن‌ها «اخلاق اجتماعی» گفته می‌شود.یکی از سیره‌های اخلاقی امام مهدی(عج)، زهد و پارسایی آن حضرت است. این اخلاق نیکو شیوۀ همۀ  و انسان‌های  است که زندگی خویش را با  و مستمندان همسان می‌کنند تا  و  بر فقیران گران نیاید و  از مواهب مادی، آنان را نیازارد. در روایات به لباس و غذای زاهدانه آن حضرت اشاره شده است. امام صادق(ع) در این باره فرمودند: «به خدا قسم لباس او جز جامه درشت و خوراکش جز نان جوین بی‌خورشت نخواهد بود»ی‌رغبتی به دنیا سرلوحه کار ایشان است؛ به گونه‌ای که حتی در حکومت ایشان ...

در روایات مهدوی برخی از عنوان ها و مفاهیم وجود دارد که با نشانه های ظهور مشترک هستند که حساب این مفاهیم باید از نشانه ها جدا شود.اين كلمه، جمع ملحمه و از ماده لحم گرفته شده است كه معناى اصلى آن، تداخل و درهم بودن است و در لغت به معناى جنگ است. دليل نام‌گذارى جنگ به ملحمه را دو نكته گفته‌اند: يكى اين كه در جنگ، جنگجويان در هم مى‌آميزند و درگير مى‌شوند و ديگر اين كه كشته‌هاى جنگ همچون گوشت افتاده بر روى زمين هستند.جمع كلمه فتنه را فتن گفته‌اند كه به معناى ابتلا و امتحان مى‌آيد. خليل گفته است كه فتنه، همان سوزاندن با آتش است.مراد شيعيان از دو عنوان ملاحم و فتن، احاديثى است كه پيش‌بينى وقايع آينده را پس از حضورظاهرى امامان، در بر دارند؛ وقايعى كه فتنه و آتش را در پى دارند و موجب وقوع جنگ‌هاى آينده و خونريزى‌ها مى‌شوند.ين وقايع، الزاماً ارتباطى به ...

از نگاه قرآن و احاديث صحيحى كه از پيامبر خدا(ص) و اهل بيت او به ما رسيده است، بهره‌مند ساختن انسان در همه اعصار از راهنما، سنّت خداوند متعال است و زمين، هيچ گاه از راهنمایی كه بتواند راه درست زندگى را به مردم نشان دهد، خالى نبوده و نخواهد بود.قرآن كريم با صراحت مى‌فرمايد:««وَ إِنْ مِنْ أُمَّةٍ إِلَّا خَلا فِيها نَذِيرٌ»»هيچ قومى نبوده، مگر آن كه در ميانشان هشدار دهنده‌اى گذشته است»««إِنَّما أَنْتَ مُنْذِرٌ وَ لِكُلِّ قَوْمٍ هادٍ»»تو، تنها هشدار دهنده‌اى و هر قومى، راهنمايى دارد»اين آيات، به روشنى دلالت دارند كه هدايت اقوام و جوامع مختلف بشر، سنّت قطعى الهى در نظام آفرينش است. چيزى كه هست، راهنمايان خداوند متعال، گاه پيامبران اويند كه مؤسّس شريعت‌اند و «نذير» يا «مُنذر» ناميده مى‌شوند و گاه ادامه دهندگان راه پيامبرند كه «هادى» ناميده مى‌شوند.ق ...

«روی ویلوزنی» از جمله شیعه شناسان جوان و معاصر اسرائیلی است که تحت نظر مستشرقان معروفی همچون «اتان کلبرگ» و «مئیر بار آشر» به تحصیل پرداخته است. ویلوزنی مدرک کارشناسی خود را در زمینه زبان و ادبیات عربی و مطالعات اسلامی و خاورمیانه از دانشگاه عبری اورشلیم در سال 2000 میلادی اخذ کرد و در ادامه پایان نامه کارشناسی ارشد و دکتری خود را در سال های 2004 و 2012 زیر نظر اتان کلبرگ و مئیر بار آشر در زمینه شکل گیری اعتقادات و چرخه زندگی شیعیان در قرون اولیه، به رشته تحریر درآورد.یلوزنی که اکنون صاحب کرسی تدریس در دانشگاه‌های اسرائیل، از جمله دانشگاه حیفا است؛ در طول تحصیل خود توانست بورسیه‌ها و جوایز مختلفی را کسب کند. از جمله این موارد می‌توان به جایزه بنیاد Wolf برای دانشجویان برجسته دکترا در اسرائیل، اخذ بورسیه تحصیلی دانشجویان برجسته دکترا در علوم ا ...

احادیثی از امام علی (ع) و امام صادق (ع) خبر از دو نوع مرگ در آستانه ظهور امام مهدی (عج) می‌دهند: «موت احمر» و «موت ابیض(مرگ سرخ و مرگ سفید)» مرگ سرخ به معنای جنگ و خونریزی و مرگ سفید به معنای بیماری طاعون است. این روایات گویای سختی‌ها و مصیبت‌هایی هستند که قبل از ظهور امام مهدی (عج) به وقوع خواهد پیوست و در ذیل مورد بررسی قرار می گیرند:چندین گونه روایت در این باره وجود دارند:أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ قَالَ أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَسَّانَ الرَّازِيِّ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ الْكُوفِيِّ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَبِي الْبِلَادِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْأَعْلَمِ الْأَزْدِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ جَدِّهِ قَالَ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ (ع) بَيْنَ‌يَدَيِ الْقَائِمِ مَوْتٌ أَحْمَرُ وَ مَوْتٌ أَبْيَض ...

طبق روايات فراوان مهم‌ترین رسالت امام زمان، برپایی عدالت و ریشه‌کنی ظلم و ستم است. بدیهی است عدالت مد نظر در روایات، مصادیق فراوانی دارد که یکی از آنها عدالت اقتصادی است. به همین‌ جهت، از عدالت اقتصادي به عنوان يكي از شاخصه‌های حکومت امام زمان نام برده مي شود. درباره سيره اقتصادي امام زمان، روايات بسياري رسيده است که به برخی از آنان اشاره می شودصلی ترین سیاست اقتصادی دولت مهدوی، ریشه کن کردن فقر و ایجاد رفاه عمومی است. امام زمان(ع) مانند جد بزرگوارش در زدودن فقر مي‌کوشد. اما اين بار نه‌ تنها فقر را کاهش مي‌دهد، بلکه به حذف کامل فقر موفق مي‌شود؛ زيرا از يك‌سو سرمايه هاى مادى بسيار زياد مى گردد و رشد اقتصادي پايدار پديد مي‌آيد. از سوي ديگر، اين امكانات عادلانه توزيع مي گردد و جلوى فشار و ستم سودجويان زياده‌خواه گرفته مي شود و در نهايت، مردم نيز ...

کتاب «الغیبه» نعمانی یکی از مصادر اولیه حدیثی مهدوی است که متضمن روایات نشانه های ظهور فراوانی است. نعمانی قریب هشتاد روایت در کتاب خود در مورد نشانه‌های ظهور گردآورده است. این روایات را می‌توان در قالب «نشانه های حتمی مشهور»، «نشانه‌های حتمی غیرمشهور» و «نشانه‌های غیر حتمی» تقسیم کرد.به هدف و جایی که برای انداختن تیر نشان می کنند، «نشانه» می گویند. همچنین نشانه بر علامت و اثر اطلاق می شود. این واژه بر دلیل، اماره و سمت نیز گفته می شود.نشانه های ظهور بر رخدادهایی اطلاق می شود که بر پایه پیش بینی معصومان(علیهم السلام)، قبل از ظهور، یا در آستانه آن اتفاق می افتد. همچنین ممکن است همزمان، یا بعد از ظهور امام مهدی(عج) باشد.در این کتاب نشانه های حتمی به دو صورت ذکر شده اند:راد روایاتی هستند که چند نشانه را با هم و همه را به عنوان نشانه حتمی ذکر می ...

««وَ قاتِلُوهُمْ حَتَّى لا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَ يَكُونَ الدِّينُ كُلُّهُ لِلَّهِ فَإِنِ انْتَهَوْا فَإِنَّ اللَّهَ بِما يَعْمَلُونَ بَصِيرٌ»» «و با آنها پيكار كنيد تا فتنه {شرك و سلب آزادى} بر چيده شود و دين {و پرستش} همه مخصوص خدا باشد و اگر آنها {از راه شرك و فساد باز گردند و از ارتکاب اعمال نادرست} خود دارى كنند، (خداوند آنها را مى‌پذيرد} خدا به آنچه انجام مى‌دهند، بيناست»مقدمهکی از آیاتی که درباره حکومت امام عصر(عج) و ایمان مردم به اسلام در عصر ظهور سخن می گوید، آیه 39 سوره انقال است. از امام باقر(ع) دو روایت ذیل تفسیر این قسمت از آیه: ««وَ قاتِلُوهُمْ حَتَّى لا تَكُونَ‌ فِتْنَةٌ»» آمده است و بر این نکته دلالت دارد که در عصر حکومت امام زمان(عج)، هیچ مشرکی وجود نخواهد داشت و همه یکتاپرست خواهند بود؛ به گونه ای که اهل کتاب نیز به دین راستین ...