بهائیت: بررسی ساختار، جمعیت و روابط بین‌الملل

باور به آخرالزمان و ظهور منجی موعود همواره یکی از مباحثی بوده که توجه و علاقه شیعه‌پژوهان و حتی تحلیلگران تاریخی و سیاسی را به خود جلب کرده است. امروزه وجه بارز شیعه، باور به ظهور منجی موعود و ظهور آن در آخرالزمان و مقوله انتظار است. با توجه به اهمیت این موضوع و شوق و انتظار همیشگی مسلمانان برای درک واقعه ظهور، همواره افرادی در طول تاریخ با سوءاستفاده از این رغبت عمومی، خود را «منجی موعود» نامیده و به فرقه‌سازی دست زده‌اند. در دو سده گذشته به دلیل عوامل مختلف و البته با پیش‌فرض اعتقاد به ظهور منجی موعود، فرقه‌های گوناگونی شکل گرفته‌اند که یکی از آنها «بهائیت» با پیشینه بابیت است.

علی‌محمد شیرازی معروف به «باب» با ادعای نیابت از جانب موعود منتظر شیعه، فرقه بابیت را پایه‌گذاری کرد. او سرانجام به آوردن دین جعلی جدید که به ادعای خودش ناسخ دین اسلام بود دست زد و کتاب بیان را عرضه کرد و به تعبیر ادوارد براون در مقدمه نقطه الکاف برای آن ظهور مستقلی در ردیف ظهورهای سابقه متصور شد.[1]باب در کتاب بیان به ظهور موعودی بشارت داد که در آینده خواهد آمد و ناسخ بیان خواهد بود. او این موعود را «من یظهره الله» نامید. اگرچه باب مدعی شد که وقت ظهور من یظهره الله را جز خداوند کسی عالم نیست،[1] اما برخلاف ادعای خود برای ظهور موعود بیان زمان مشخصی را تعیین کرد.[3] میرزا حسینعلی نوری معروف به بهاءالله در باغ نجیبیه بغداد ادعای من یظهره اللهی خود را به گوش مریدان نزدیکش رسانید و اعلام کرد: «آن کس که می‌بایست پدید آید، منم. باب یک مژده‌رسانی برای پیدایش من بود»[4] او نسخ آیین بابی و تأسیس دیانت بهائیت را پایه‌گذاری کرد و بدین‌گونه در دل تشیع، فرقه جعلی بابیت با ادعای نیابت از منجی موعود و از دل بابیت، فرقه بهائیت با ادعای منجی بابیه بودن سر برآورد.

این فرقه از اواسط قرن نوزدهم تاکنون به حیاتش ادامه داده است و امروزه تشکیلاتی بین‌المللی به شمار می‌رود که مقر اصلی آن در سرزمین‌های اشغالی فلسطین است و در دیگر کشورهای جهان به ویژه کشورهای آسیایی و آفریقایی شعبه دارد.[5]بر اساس گزارش دایرةالمعارف جهان نوین اسلام، بهائیت در جهان ۱۶۵ محفل روحانی ملی و ۲۰ هزار محفل روحانی محلی دارد. کتب بهائی به ۸۰۲ زبان مختلف ترجمه شده است. همچنین هشت مشرق‌الاذکار(معابد بهائیان) در جهان وجود دارد و ۱۲۵۶ محل دیگر نیز برای همین منظور به مالکیت بهائیان درآمده است.[6]ادعا شده است که این فرقه پس از مسیحیت، دومین آیین به لحاظ پراکندگی جمعیت است؛ هر چند که نسبت به پیروان دیگر ادیان، جمعیت قابل توجهی ندارد.[7]

آنچه در ادامه می‌آید، معرفی اجمالی این فرقه با نگاهی به سیستم اداری و دینی آن و نیز وضعیت‌شناسی جمعیت و پراکندگی این فرقه در جهان و در پایان، رویکرد سیاسی آن در قبال ایران و رابطه آن با قدرت‌های استعماری است.

سیستم اداری بهائیت

سیستم اداری بهائیت بسیار پیچیده بوده و از چند مجموعه و زیرمجموعه تشکیل شده است که عبارتند از:

مرکز جهانی بهائی

مرکز جهانی بهائی(Bahai world center) نام مرکز دینی و اداری بهائیت در اسرائیل است.[8]این مرکز متشکل از ساختمان‌های مرکز جهانی بهائی، یعنی قبر حسین‌علی بهاء در شهر عکا، قبر علی‌محمد باب در کوه کرمل در شهر حیفا و نیز ساختمان‌های دیگری از جمله بیت‌العدل است. مرکز جهانی بهائیت محل زیارت بهائیان است.[8]

قوس

ساختمان‌های اداری بهائی را قوس گویند که در سراشیبی کوه کرمل در حیفا قرار دارند و وظیفه هدایت و هماهنگ‌سازی اقدامات بهائیان را در سراسر دنیا بر عهده دارند. برخی از ساختمان‌ها عبارتند از:

دار التشریع

محل برگزاری جلسات بیت‌العدل که به هدایت افراد جوامع و مؤسسات بهائی و تعیین برنامه‌هایی برای فعالیت بهائیان در دنیا می‌پردازد.

دار التبلیغ

ساختمان اداری متعلق به مؤسسه مشاورین که وظیفه گسترش و حفاظت از جوامع بهائی را برعهده دارد.

دار التحقیق

محل انجام تحقیقات بهائی است. این ساختمان محلی است که محققان بهائی به وظایفی که بیت‌العدل به آنها محول کرده می‌پردازند.

دار الآثار

محل نگهداری اشیا و آثار بهائی است. در این ساختمان هم اشیای متعلق به شخصیت‌های مهم بابی و بهائی نگهداری می‌شود و هم آثار بابی و بهائی. امکانات حرفه‌ای برای نگهداری از اشیا و متون بابی و بهائی مانع از استهلاک و فرسودگی آنها می‌شود.

بیت‌العدل

این مرکز، مرجع همه امور بهائیان است.[10]وظایف بیت‌العدل عبارتند از: تفسیر متون و آثار رهبران بهائیت، وضع قوانین و احکام جدید،[11]اداره امور جامعه بهائیان در سراسر جهان، ایجاد مؤسسه‌های تبلیغی و تبلیغ بهائیت و پایان دادن به اختلافات جامعه بهائیان.[12]به گفته عبدالحمید اشراق‌خاوری، پژوهشگر و نویسنده بهائی، آنچه در بیت‌العدل تصویب شود، حق و مراد الله بوده و مخالفت با قوانین بیت‌العدل، مظهر نفاق و روی‌گردانی از درگاه الهی است.[13]

محافل ملی و محلی

در هر شهر یا روستایی که تعداد بهائیان حداقل نه نفر باشند، آنها موظف‌اند محفل روحانی محلی تشکیل دهند. محافل محلی زیرمجموعه محفل ملی هستند و نمایندگان آنها، اعضای محفل روحانی ملی را انتخاب می‌کنند. محافل ملی، رابط جامعه بهائی هر کشور با بیت‌العدل و اجراکننده سیاست‌ها و اهداف بیت‌العدل هستند.[14]اعضای بیت‌العدل نیز توسط محافل ملی انتخاب می‌شوند.[15]در هر ماه بهائی، هر نوزده روز یک بار، هر محفل با بهائیان محل خود ملاقات می‌کنند که نام این جلسات را «ضیافت نوزده‌روزه» می‌نامند و خود تشکیلاتی دارد.[16]

بهائیت تشکیلات انتصابی نیز دارد که شامل دار التبلیغ بین‌المللی، آبادی امر الله، هیئت‌های مشاوران قاره‌ای و هیئت‌های معاونت می‌شود که از سوی بیت‌العدل منصوب می‌شوند.[17]

رهبران بهائیت در دوران جدید

امروزه بهائیت رهبر واحدی ندارد؛ اگرچه نظام موروثی از جانب میرزا حسین‌علی بهاء با انتخاب عباس عبدالبهاء به جانشینی خود پایه‌گذاری شد. طبق تصریح عبدالبهاء در الواح وصایا، پس از وی ۲۴ تن از فرزندان ذکورش، نسل بعد از نسل با لقب ولی‌امرالله باید رهبری بهائیان را بر عهده می‌گرفتند و هر یک باید جانشین خود را تعیین می‌کرد تا بعد از صعودش اختلاف حاصل نگردد.[18]اما شوقی افندی، نخستین فرد از این سلسله، عقیم بود و بعد از وفاتش در ۱۳۳۷، هنگام تعیین رهبر بهائیت بین بهائیان دو دستگی ایجاد شد؛ ولی سرانجام همسر او روحیه ماکسول و تعدادی از گروه ۲۷ نفری منتخب شوقی ملقب به ایادیان امرالله، اکثریت بهائیان را به خود جلب و مخالفان خود را طرد و بیت‌العدل را در سال ۱۳۴۲ ش(۱۹۶۳ م) تأسیس کردند.

تشکیلات بهائیت در عصر حاضر به صورت جمعی و از طریق بیت‌العدل اداره می‌شود. اولین انتخابات اعضای بیت‌العدل در سال ۱۹۶۲ م انجام گرفت و بعد از آن هر پنج سال تکرار می‌شود. آخرین انتخابات در اواسط سال ۲۰۱۸ م انجام شد و اعضای دوره جدید انتخاب شدند. لازم به ذکر است که دوره فعالیت اعضای فوق رو به اتمام است و انتخابات جدید بیت‌العدل در اواسط ۲۰۲۳ م(اردیبهشت ۱۴۰۲) برگزار خواهد شد؛ البته انتخابات بیت‌العدل معمولاً با برگزاری همایش‌های بین‌المللی بهائی و مقارن با عید رضوان(اول تا دوازدهم اردیبهشت ماه) انجام می‌شود. همچنین باید دانست که زنان حق عضویت در انتخابات بیت‌العدل را ندارند.

وضعیت‌شناسی جمعیت بهائی

یکی از موضوعاتی که بهائیان همواره نسبت به آن اغراق می‌کنند، تعداد واقعی جمعیتشان است. بهائیان با شگردهای خاص تلاش می‌کنند تا در کشورهای مختلف جهان برای خود پیروانی را دست و پا کنند. این فرقه با حربه‌هایی مانند تطمیع مالی به ویژه در کشورهای فقیر آفریقایی، آمریکای جنوبی و هند و یا پذیرش بهائیت در کنار دین رسمی فرد، بر آمار پیروان ادعایی خود می‌افزایند. به این صورت که در راستای جلب پیروان بیشتر، آنها حتی راهبردهای دینی خود را تغییر داده و به مانند گذشته از افراد نمی‌خواهند که دینشان را تغییر دهند؛ بلکه از فرد تقاضا می‌کنند که در ضمن باقی ماندن بر دین‌داری سابق خود به بهائیت هم بگرود؛ یعنی فرد هم مسیحی باشد و هم بهائی.

کتاب سالانه جمعیت‌شناسی مذهبی بین‌المللی در سال ۲۰۱۶ م به بیش از ۷.۸ میلیون بهائی در جهان اشاره کرد.[19]در آوریل ۲۰۱۷ م، نشریه اکونومیست گزارش داد که در حدود هفت میلیون بهائی در جهان وجود دارد[20] و در آخرین آمار ارائه شده بانک جهانی اطلاعات دین، جمعیت بهائیان در سال ۲۰۲۰ م را هشت میلیون و ۵۳۱ هزار و پنجاه نفر اعلام کرده است.[21] کشورهای با بیشترین جمعیت بهائی عبارتند از: هند، ایالات متحده آمریکا، کنیا، ویتنام، جمهوری دموکراتیک کنگو، فیلیپین، زامبیا، آفریقای جنوبی، ایران و بولیوی. گفته می‌شود جمعیت بهائیان در این کشورها از ۲۳۲ هزار نفر تا کمی بیش از ۲ میلیون نفر در هند متغیر است.[22]

نکته‌ای که تمام سایت‌های معتبر آماری بین‌المللی به آن اذعان می‌کنند، این است که آماری که در خصوص جمعیت بهائیان ارائه می‌شود کاملاً تقریبی است؛ زیرا بهائیت از جمله فرقه‌هایی است که به سختی آمار جمعیتی خود را ارائه می‌دهد. این در حالی است که بر خلاف اکثر ادیان جهان که معتقدین به آن به صرف داشتن اعتقاد قلبی جزء پیروان آن دین محسوب می‌شوند، پیروان بهایی باید با رسیدن به سن بلوغ در تشکیلات بهائی ثبت‌نام کرده و شماره عضویت خود را دریافت کنند؛ بنابراین هر فرد بهائی شناسنامه و هویت مشخص دارد و تشکیلات اداری آن با توجه به اطلاعات موجود از مشخصات، تعداد و خصوصیات تمامی اعضای خود آگاه است. در نتیجه، محاسبه و شمارش تعداد بهائیان و همچنین ارائه آمار دقیقی از آنها کار چندان پیچیده‌ای نیست.

همچنین بیت‌العدل همه ساله آمار دقیقی از فعالیت‌های تک‌تک محافل ملی در کشورهای مختلف دنیا تهیه می‌کند. این اطلاعات شامل فرم مخصوصی با عنوان «گزارش آماری سالیانه» است که همه ساله تا پایان ماه آگوست(برابر با مردادماه) هر سال باید به مرکز جهانی بهائی ارسال شود. علاوه بر آن، اگر فردی از افراد بهائی قصد تجدید نظر در عقیده دینی خود را داشته باشد، باید از تشکیلات بهائی درخواست حذف نام کند. این نکته نشانگر قدرت و تسلط تشکیلات بهائی بر تمامی پیروان خود و وجود یک نظام اداری و تشکیلاتی آگاه حاکم بر جامعه بهائی است که تمامی افعال و حرکات بهائیان را تحت نظر دارد. حتی خروج از دیانت بهائی نیز باید با اجازه بیت‌العدل و تشکیلات بهائی باشد. موضوعی که در هیچ دینی سابقه ندارد. با این اوصاف، ارائه شمار دقیق پیروان این فرقه برای تشکیلات بهائی کاملاً ممکن و در دسترس است.

نکته دیگر اینکه در برخی از نشریات ادواری بهائی، فهرست اسامی افرادی که ازدواج یا فوت کرده‌اند و حتی نام کسانی که بر اثر انتقاد و یا تخطی از فرامین بهائی از جامعه اخراج شده‌اند مشاهده می‌شود. همچنین نام افراد بهائی‌زاده که به سن بلوغ رسیده‌اند نیز ثبت می‌شود؛ بنابراین ارائه نکردن تعداد دقیق بهائیان از سوی بیت‌العدل و اصرار بر کتمان آن سؤال‌برانگیز است. با این وجود باید گفت که آمارهای موجود ۵ تا ۸ میلیون نفر از تعداد بهائیان اغراق‌آمیز به نظر می‌رسد. مثلاً آمار ذکر شده از بهائیان ساکن هندوستان بیش از دو میلیون نفر است؛ در حالی که آمارهای رسمی دولت هندوستان این موضوع را تأیید نمی‌کند. جمعیت بهائیان هند طبق آمار رسمی دولت آن کشور ۱۱۰ هزار نفر است.[23]در ایران نیز با اینکه رسانه‌های بهائی تعداد آنها را ۳۰۰ هزار نفر اعلام می‌کنند؛ ولی بر اساس سرشماری سازمان آمار سال ۱۳۹۵، کل افرادی که در پرسشنامه دین، کلمه «سایر» را علامت زده‌اند، رقمی به مراتب پایین‌تر از تعداد مذکور است که شامل پیروان مذاهب هندو، سیک، صابئی و... نیز می‌شود. جمعیت بهائیان ایران حداکثر صدهزار نفر تخمین زده شده است.[24]امروزه بیشتر بهائیان نه در ایران، بلکه در آمریکا ساکن هستند. با وقوع انقلاب اسلامی حدود ۲۵۰ هزار نفر از بهائیان ایران به خارج از کشور مهاجرت کردند. همچنین از آن زمان تاکنون بسیاری از آنها به دلیل مشکلات و برخی محدودیت‌ها در تبلیغ بهائیت و در پی کسب وضعیت و امکانات بهتر، ایران را ترک کردند. با این وجود، وب‌سایت‌های بهائی هنوز تعداد ۳۰۰ هزار نفر را به عنوان تعداد بهائیان ساکن ایران ارائه می‌دهند. این مطلب گواه صداقت نداشتن بهائیان در ارائه آمار واقعی از خودشان است.

حکام و قدرت‌های غربی و آمریکایی، علی‌رغم سیاست‌های کنترل جمعیت در کشور در چند دهه اخیر پس از انقلاب، همواره بهائیان ساکن در ایران را به افزایش جمعیت و تولید نسل بیشتر تشویق کرده و می‌کنند و اهدافی همچون ازدیاد جمعیت بهائیت جهت گرفتن امتیاز بیشتر از نظام، منزوی نشدن به دلیل کمی جمعیت و آماده نمودن فضا برای افزایش فعالیت‌های سیاسی را دنبال می‌کنند. شاهد این موضوع هم این است که در همه تجمعات و اغتشاشاتی که طی دو دهه اخیر(تیر ۱۳۷۸ تا تابستان و پاییز ۱۴۰۱) بهائیان همواره پای ثابت این تجمعات و قانون‌شکنی‌ها بوده‌اند.

مشرق‌الاذکار

یکی از اقدامات بهائیت در جهت تثبیت حضور خود در کشورها و جوامع، ساخت بناهای عظیمی با عنوان مشرق‌الاذکار است. بهائیان این بناها را محل نیایش و انجام امور اجتماعی قرار داده‌اند. تاکنون هشت مشرق‌الاذکار در جهان ساخته شده است. این معابد در ایالات متحده آمریکا، اوگاندا، استرالیا، آلمان، پاناما، ساموا و هندوستان واقع شده‌اند.

آخرین معبد از مشرق‌الاذکارهای قاره‌ای در کشور شیلی در اکتبر ۲۰۱۶ م افتتاح شد. هرکدام از معابد بهائی طرح مخصوص به خود را دارند؛ اما معماری همه آنها از اصولی کلی پیروی می‌کند که به طرح آنها وحدت می‌بخشد. از جمله اینکه کلیه مشرق‌الاذکارهای بهائی باید نه وجه داشته باشند.[25]

همچنین در طراحی آنها کم و بیش از فرهنگ بومی، اجتماعی و سایر عوامل محیطی و جغرافیایی محل احداث ساختمان الهام گرفته شده است. برای مثال در طراحی مشرق‌الاذکار شبه قاره هند از تمثال گل نیلوفر آبی استفاده شده است که در هندوستان نشانه پاکی و روحانیتی است که همواره با عبادت و دیانت توام بوده است.

شورای حاکمه بین‌المللی بیت‌العدل در اردیبهشت سال ۱۳۹۱، برنامه ساخت دو مشرق‌الاذکار ملی در جمهوری دموکراتیک کنگو و پاپوآ گینه نو و پنج مشرق‌الاذکار محلی(با تامبانگ در کامبوج، بیهار شریف در هندوستان، ماتوندا سوی در کنیا، نورته دل کاوسا در کلمبیا و تانا در وانواتو) را اعلام کرد. از این تعداد، با تامبانگ در کامبوج در شهریور ۱۳۹۶ ساخته و افتتاح شد.

تجربه بسیاری از افراد نشان داده است که از آنجایی که این بناها به خاطر مدل معماری خاصشان به مکان گردشگری تبدیل می‌شوند، تشکیلات بهائی از این فرصت جهت تبلیغ آیین خود و جذب پیروان بهره می‌برد. نکته قابل توجه در طراحی معابد بهائی این است که سازنده یا طراح بیشتر آنها از بهائیان ایرانی هستند.

بهائیت در نگاه مسلمانان و فقها

بهائیت به باور مسلمانان، فرقه‌ای ضاله و خارج از اسلام است. مراجع تقلید شیعه، اعتقاد به بهائیت را کفر[26] و بهائیان را نجس[27]می‌دانند و از هرگونه معاشرت با آنان بر حذر می‌دارند.[28]از نظر آنان، بهائیان دشمن دین و ایمان[29]و کافر محارب[30]هستند؛ ازدواج با آنان حرام و باطل است[31]، تصرف در اموال آنان حرام نیست[32] و هر کاری که تقویت و ترویج این فرقه محسوب شود، جایز نیست.[33] ادعای الوهیت، نبوت و موجودیت بهاءالله مخالف باورهای اسلامی است و نوعی بت‌پرستی و خودپرستی شمرده شده است.

امام خمینی(ره)، بهائیان را عمال اسرائیل[34]و جاسوس اسرائیل و آمریکا می‌دانستند.[35]بهائیت از دیدگاه ایشان برای شکستن مذهب شیعه به وجود آمده بود.[36] از نظر ایشان، صهیونیست‌ها در ایران به صورت حزب بهائی ظاهر شدند و درصددند استقلال و اقتصاد ایران را در دست گیرند.[37]امام(ره) بهائیت را مذهب نمی‌دانست، بلکه آن را یک حزب می‌دانست که نخست مورد حمایت انگلیس بودند و سپس مورد حمایت آمریکا قرار گرفتند.[38]

مجمع تحقیقات اسلامی دانشگاه الازهر مصر نیز در سال ۲۰۰۳ م بهائیت را بدعت دانست و اعلام کرد که این فرقه با ادیان آسمانی ارتباطی ندارد.[39]دکتر محمد سید طنطاوی، شیخ الازهر، نیز بهائیت را با اسلام در تضاد کامل می‌دانست و معتقد بود که نباید آن را دین مستقلی دانست و به رسمیت شناخت. از نظر وی، بهائیت دینی ابداعی است که در اواخر قرن نوزدهم میلادی توسط استعمارگران انگلیسی جهت زیر سؤال بردن اسلام و تفرقه میان مسلمانان به وجود آمده است.[40]

همچنین دکتر «عماد عطیه عبدالرزاق» از فارغ‌التحصیلان دانشگاه الازهر مصر و از مدرسان برجسته رشته مطالعات تطبیقی عقیدتی و ادیان در دانشگاه بین‌المللی «المدینه» در مالزی، با اشاره به عقاید انحرافی بهائیت، دیدگاه اسلام درباره ارتداد بهائیان را غیرقابل تغییر دانست.[41]

لازم به ذکر است که تاکنون بیش از صدها کتاب و مقاله در نقد بهائیت نوشته شده است که برخی از آنها را افراد برگشته از فرقه بهائیت از جمله عبدالحسین آیتی نوشته‌اند. در سال‌های اخیر نیز می‌توان به نوشته‌ها و افشاگری‌های خانم مهناز رئوفی که از بهائیت به تشیع گرویدند، اشاره کرد.

بهائیت و ارتباط با قدرت‌های استعماری

رابطه بهائیت و آمریکا

بهائیت از جمله فرقه‌هایی است که ایجاد و بقای آن وابسته به استعمار بوده است. با بررسی سیره رهبران بهائی به شواهد بسیاری از سرسپردگی این فرقه به قدرت‌های استعماری برمی‌خوریم. پیشوایان بهائی در قبال دریافت حمایت قدرت‌های استعماری، ضمن ثناگویی، مجری سیاست‌های آنان نیز بوده‌اند. یکی از موارد مجیزگویی بهائیت برای نظام استعماری آمریکا را می‌توان در چاپلوسی شوقی افندی مشاهده کرد. او ضمن اعلام وحدت مبانی رژیم آمریکا با بهائیت، از خیرخواه و مورد تأیید پروردگار بودن این کشور سخن گفته و از سرکوب مخالفین فکری بهائیت توسط آمریکا ابراز خشنودی کرده است:

«این ملت که مشهوداً مشمول تأییدات موفوره الهیه بوده و چنان مقام بلند و پرمسئولیتی را در آن قاره مستعد احراز کرده، اول ملت از ملل غرب بود که بعد از صعود حضرت بهاءالله و اعلان مرکز میثاق به حرارت و ضیای اشعه ساطعه از امرالله روشن و مشتعل گردید. در جریان جنگ دوم در سرنگونی و برانداختن مروجین عقاید و نظریاتی که اساساً با مبادی آیین ما مباینت دارد نقش قاطعانه ایفا کرده و "وودرو ویلسون" رئیس جمهوری جاویدان این ملت این افتخار بی‌نظیر را احراز کرد که در میان زمامداران ممالک شرق و غرب یگانه شخصیتی بود که نوای خیریه خود را که نزدیک به مبادی امر حضرت بهاءالله بود اعلان فرمود»[42]

رابطه بهائیت و اسرائیل

امروزه بر همگان واضح شده است که رابطه و منافع بهائیان با رژیم صهیونیستی بسیار در هم تنیده است؛ البته این موضوع تقریباً عمری به درازای موجودیت رژیم صهیونیستی دارد. در یکی از اسناد به نقل از یکی از بهائیان به نام «فریدون رامش فر» که مسافرتی به اسرائیل داشته، درباره نحوه برخورد اسرائیلی‌ها با بهائیان آمده است: «دولت اسرائیل آن قدر نسبت به بهائیان خوشبین است که در فرودگاه خود احیاء(بهائیان) را بازرسی نمی‌کند. به طوری که وقتی رئیس کاروان به پلیس اظهار می‌دارد اینها بهائی هستند، حتی یک چمدان را باز نمی‌کنند ولی بقیه مسافرین و حتی کلیمی‌ها را بازرسی می‌کنند. به طوری که یک کلیمی اعتراض کرده بود که چرا بهائیان را بازرسی نمی‌کنید و ما را که اینجا موطنمان است، مورد بازرسی قرار می‌دهید»[43] بهائیان پاسخ این مهربانی‌ها را از پیش از انقلاب تاکنون با خوش‌خدمتی برای این رژیم و مزدوری برای آن داده و می‌دهند. در یکی از اسناد ساواک در این باره چنین آمده است: «اسرائیل مذهب بهائی‌ها را به عنوان یک مذهب رسمی در سال ۱۹۷۴ م به رسمیت شناخته است. دولت اسرائیل با اجرای برنامه تحبیب از افراد مزبور می‌کوشد از اقلیت فوق‌الذکر در سایر کشورهای جهان به ویژه ایران بهره‌برداری سیاسی - اطلاعاتی و اقتصادی بنماید»[44] در همین راستا، بهائیان به علت منافع مشترک با اسرائیل، در جنگ اعراب و اسرائیل همواره از این رژیم جانبداری می‌کردند و علیه مسلمانان تبلیغ می‌کردند. همچنین چون بهائیان اسرائیل را موطن حقیقی خود می‌دانستند، در طول جنگ شش‌روزه برای کمک به ارتش اسرائیل پول جمع‌آوری می‌کردند. در یکی از اسناد پس از جنگ شش‌روزه اعراب و اسرائیل در سال ۱۳۴۶ آمده است: «مبلغی در حدود ۱۲۰ میلیون تومان توسط بهائیان ایران جمع‌آوری گردید و تصمیم دارند این مبلغ را در ظاهر به بیت‌العدل در حیفا ارسال نمایند؛ ولی منظور اصلی آنها از ارسال این مبلغ، کمک به ارتش اسرائیل است. مقدار فراوانی از این پول به وسیله حبیب ثابت تعهد و پرداخت شده است»[44]

منابع

1. اشراق خاوری، عبدالحمید. گنجینه حدود و احکام. تهران: مؤسسه ملی مطبوعات امری، ۱۳۳۱.
2. اشراق خاوری، عبدالحمید. مائده آسمانی، جلد ۷. تهران: مؤسسه ملی مطبوعات امری، ۱۳۲۷.
3. بهجت فومنی، محمدتقی. استفتائات. قم: دفتر مرحوم حضرت آیت‌الله بهجت، ۱۴۲۸ ق.
4. تبریزی، میرزا جواد. استفتائات جدید. قم: سرور، ۱۳۷۸.
5. خامنه‌ای، سید علی. اجوبة الاستفتائات. ترجمه احمدرضا حسینی، چاپ پنجاه و پنج. تهران: شرکت چاپ و نشر بین‌الملل، ۱۴۲۴ ق.
6. رفیعی، مریم. امام خمینی(ره) و بهائیت: خروش بر توطئه‌ها. تهران: سایت بهائی‌پژوهی، ۱۳۸۷.
7. روزبهانی، علیرضا. تحلیل و نقد بهائیت. قم: مرکز پژوهش‌های اسلامی صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران، ۱۳۸۹.
8. زاهد زاهدانی، سید سعید. بهائیت در ایران. چاپ هشتم. تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۹۴.
9. رضا نژاد، عزالدین. از بابی‌گری تا بهایی‌گری. قم: مؤسسه فرهنگی و اطلاع‌رسانی تبیان، ۱۳۸۷.
10. زهیری، علیرضا. «عوامل مؤثر در شکل‌گیری رفتار سیاسی ایران در قبال اسرائیل» فصلنامه علمی-تخصصی انقلاب اسلامی، پیش‌شماره اول. تهران: نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه‌ها، سال اول، زمستان ۱۳۷۷، صص ۱۵۱-۱۸۲.
11. شوقی افندی، ربانی. حصن حصین شریعت الله(مجموعه توقیعات مبارکه حضرت ولی امرالله) . ترجمه فؤاد اشرف. شهر هوفنهایم آلمان: لجنه ملی نشر آثار بهائی، ۱۹۹۷ م.
12. فتاح‌زاده، محمد. «جمعیت بهائی از ادعا تا واقعیت» مجله بهائی‌شناسی، شماره اول، تابستان ۱۳۹۵، صص ۵۲-۶۲.
13. کاشانی، حاجی میرزاجانی. مقدمة نقطة الکاف. شهر بریل(هلند): [بینا]، ۱۳۱۳.
14. کسروی، احمد. بهایی‌گری. تهران: نشر فرخی، ۱۳۵۵.
15. گلپایگانی، سید محمدرضا. مجمع المسائل. چاپ دوم. قم: دارالقرآن الکریم، ۱۴۰۹ ق.
16. لاوسون، بی. تاد. «بهائی - بهائیت» در دایرةالمعارف جهان نوین اسلام، جلد ۱، ترجمه و تحقیق حسن طارمی، محمد دشتی و مهدی دشتی. تهران: نشر کتاب مرجع - کنگره، ۱۳۸۸.
17. مکارم شیرازی، ناصر. استفتائات جدید. تحقیق و تصحیح ابوالقاسم علیان‌نژادی، چاپ دوم. قم: مدرسه امام علی بن ابی‌طالب، ۱۴۲۷ ق.
18. منصوری، جواد. تاریخ قیام پانزده خرداد به روایت اسناد. تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۸۸.
19. موسوی خمینی، سید روح‌الله. توضیح المسائل. چاپ هشتم. تهران: دفتر اسلامی، ۱۴۲۴ ق.
20. موسوی خمینی، سید روح‌الله. صحیفه امام. چاپ چهارم. تهران: مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی، ۱۳۸۵.
21. موسوی‌زاده، سید حسینعلی. منادیان تاریکی: افشای باورهای بهائیت. تهران: سازمان تبلیغات اسلامی، پژوهشکده باقرالعلوم، ۱۳۹۵.
22. نجفی، محمدباقر. بهائیان. تهران: نشر مشعر، ۱۳۸۳.
23. نوری، حسینعلی. کتاب اقدس. بمبئی: مطبعة ناصری، ۱۳۱۴.
24. پایگاه خبری تابناک.(بدون تاریخ) . بازیابی شده در تاریخ مشخص.
25. خبرگزاری فارس. مصاحبه با عماد عطیه عبدالرزاق. تاریخ انتشار: ۱۷ دی ۱۴۰۱.
26. Abdul-Baha.(1982) . The Promulgation of Universal Peace. Wilmette, Illinois, USA: Baha'i Publishing Trust.
27. Alexandre Avdeev; Tatiana Eremenko; Patrick Festy, Joëlle Gaymu; Nathalie le Bouteillec, Sabine Springer(2011) . "Populations and Demographic Trends of European Countries, 1980-2010 ".
28. Grim, Brian; Johnson, Todd, Skirbekk, Vegard; Zurlo, Gina(Eds.) .(2016) . Yearbook of International Religious Demography 2016 (Vol. 3) . Brill.
29. Smith, Peter.(2000) . "Bahá'í World Centre". In A concise encyclopedia of the Bahá'í Faith. Oxford: Oneworld Publications.
30. "The Economist explains: The Bahai faith". The Economist. Retrieved 3 July 2017.
31. ***World Religion Database***. Institute on Culture, Religion, and World Affairs. 2020.

پانویس

1. الفبکاشانی، مقدمة نقطة الکاف، ص ۲۳.
2. ↑نجفی، بهائیان، ص ۳۵۶.
3. ↑کسروی، بهایی‌گری، ص ۴۴.
4. ↑زاهد زاهدانی، بهائیت در ایران، ص ۲۸۶.
5. ↑لاوسون، «بهائی - بهائیت»، دایرةالمعارف جهان نوین اسلام، ص ۷۳۷.
6. ↑فتاح‌زاده، «جمعیت بهائی از ادعا تا واقعیت»، ص ۵۸.
7. الفبSmith, "Bahá'í World Centre", *A concise encyclopedia of the Bahá'í Faith*, p. 7.
8. ↑اشراق خاوری، گنجینه حدود و احکام، ص ۲۱۶.
9. ↑همان، ص ۱۴-۱۲.
10. ↑روزبهانی، تحلیل و نقد بهائیت، ص ۱۷۲ و ۱۷۳؛ موسوی زاده، منادیان تاریکی، ص ۲۶۴ و ۲۶۵.
11. ↑اشراق خاوری، گنجینه حدود و احکام، ص ۲۱۷.
12. ↑روزبهانی، تحلیل و نقد بهائیت، ص ۱۷۳.
13. ↑موسوی زاده، منادیان تاریکی، ص ۳۷۸.
14. ↑همان، ص ۳۷۹.
15. ↑همان، ص ۲۸۱-۲۸۴.
16. ↑اشراق خاوری، مائده آسمانی، ج ۷، ص ۱۳۳.
17. ↑Grim & Johnson, *Yearbook of International Religious Demography 2016 *, Vol. 3, pp. 17-25.
18. ↑"The Economist explains: The Bahai faith", *The Economist*.
19. ↑World Religion Database .
20. ↑ر.ک: Avdeev et al., "Populations and Demographic Trends of European Countries, 1980-2010 ".
21. ↑فتاح زاده، «جمعیت بهائی از ادعا تا واقعیت»، ص ۶۰.
22. ↑روزبهانی، تحلیل و نقد بهائیت، ص ۱۷۵.
23. ↑عبدالبهاء، The Promulgation of Universal Peace، ص ۷۱.
24. ↑گلپایگانی، مجمع المسائل، ج ۳، ص ۲۱۵؛ تبریزی، استفتائات جدید، ج ۲، ص ۱۹۹؛ بهجت فومنی، *استفتائات*، ج ۱، ص ۱۱۰؛ مکارم شیرازی، استفتائات جدید، ج ۲، ص ۵۰۳.
25. ↑بهجت فومنی، استفتائات، ج ۱، ص ۱۱۰؛ خامنه‌ای، اجوبة الاستفتائات، ص ۶۵ و ۶۶.
26. ↑تبریزی، استفتائات جدید، ج ۲، ص ۱۹۹؛ خامنه‌ای، اجوبة الاستفتائات، ص ۶۶.
27. ↑خامنه‌ای، اجوبة الاستفتائات، ص ۶۶.
28. ↑مکارم شیرازی، استفتائات جدید، ج ۱، ص ۳۴۹ و ج ۲، ص ۵۰۳.
29. ↑موسوی خمینی، توضیح المسائل، ج ۲، ص ۸۱۲ و ۸۷۲؛ تبریزی، *استفتائات جدید*، ج ۲، ص ۳۲۷ و ۳۴۸.
30. ↑بهجت فومنی، استفتائات، ج ۴، ص ۳۱۵.
31. ↑تبریزی، استفتائات جدید، ج ۲، ص ۱۱۹۹؛ بهجت فومنی، *استفتائات*، ج ۳، ص ۲۳۸.
32. ↑رفیعی، امام خمینی(ره) و بهائیت، ص ۳۵۱ و ۳۵۲.
33. ↑موسوی خمینی، صحیفه امام، ج ۱۷، ص ۲۶۷ و ۴۶۱؛ رفیعی، *امام خمینی(ره) و بهائیت*، ص ۳۵۲ و ۳۵۵.
34. ↑رفیعی، امام خمینی(ره) و بهائیت، ص ۳۵۲.
35. ↑موسوی خمینی، صحیفه امام، ج ۱، ص ۱۱۰ و ۲۱۶.
36. ↑همان، ج ۱۷، ص ۲۶۷ و ۴۶۰.
37. ↑مصوبه مجمع تحقیقات اسلامی الازهر.
38. ↑پایگاه خبری تابناک، کدخبر: ۱۴۱۹۰.
39. ↑خبرگزاری فارس، مصاحبه با عماد عطیه عبد الرزاق.
40. ↑شوقی افندی، حصن حصین شریعت الله، ص ۴۳ و ۴۴.
41. ↑منصوری، تاریخ قیام پانزده خرداد به روایت اسناد، ج ۱، ص ۳۳۰.
42. الفبزهیری، «عوامل مؤثر در شکل‌گیری رفتار سیاسی ایران در قبال اسرائیل»، ص ۱۵۹.

برگرفته از

1. مقاله بهائیت نسخه بدلی منجی باوری در شیعه رضا کاظمی راد